Darslik haqida
MongoDB - eng keng tarqalgan hujjatli ma'lumotlar bazasi. Bu darslik uni noldan o'rgatadi: mongosh bilan ishlash, BSON turlari, hujjat qo'shish va qidirish, massivlar va ichma-ich hujjatlar, yangilash operatorlari, kursor va sahifalash, sxema dizayni (ichiga joylash yoki havola), $jsonSchema bilan tekshiruv, agregatsiya quvuri ($group, $lookup, $unwind, $facet), indekslar va ESR qoidasi, explain bilan so'rov tahlili, tranzaksiyalar, o'zgarishlar oqimi, rollar hamda mongodump bilan zaxira. Har bir misol haqiqiy MongoDB 8.3 da ishga tushirilib tekshirilgan. To'plam va maydon nomlari o'zbek tilida.
Darslik mundarijasi
- 1 MongoDB nima va uni kim yaratgan? MongoDB nima, uni kim va nima uchun yaratgan, nomi qayerdan kelgan, jadval va hujjat farqi hamda birinchi buyruq. 9 daq.
- 2 mongosh bilan ishlash Serverga ulanish, use bilan baza tanlash, to'plam yaratish, birinchi hujjatlarni qo'shish va ro'yxatlarni ko'rish buyruq... 13 daq.
- 3 Hujjat va BSON turlari BSON nima, ObjectId qanday tuzilgan, Date, Int32, Long va Decimal128 turlari, null va yo'q maydon farqi hamda $type bila... 13 daq.
- 4 Hujjat qo'shish insertOne va insertMany, _id ni o'zi berish yoki avtomatik qoldirish, takroriy kalit xatosi, ordered va yozuv kafolati. 12 daq.
- 5 So'rovlar va filtr operatorlari find filtri, solishtirish operatorlari, $in va $nin, $and va $or, $exists va $type, $regex hamda proyeksiya bilan maydon... 16 daq.
- 6 Massiv va ichma-ich hujjatlar Nuqtali yozuv, massiv ichidan qidirish, $all va $size, $elemMatch nima uchun kerak hamda massiv elementini proyeksiya qi... 15 daq.
- 7 Hujjatni yangilash $set va $unset, $inc va $mul, massiv operatorlari $push, $pull va $addToSet, pozitsion operator va upsert. 18 daq.
- 8 O'chirish va almashtirish deleteOne va deleteMany, bo'sh filtr xavfi, replaceOne, findOneAndDelete, to'plamni tashlash hamda yumshoq o'chirish naq... 13 daq.
- 9 Kursor, saralash va sahifalash Kursor qanday ishlaydi, sort va limit, skip nima uchun sekin, kursor bo'yicha sahifalash hamda countDocuments va estimat... 11 daq.
- 10 Sxema dizayni - ichiga joylash yoki havola Embedding va referencing tanlovi, 16 MB chegarasi, cheksiz o'sadigan massiv muammosi, ataylab takrorlash va bir nechta n... 12 daq.
- 11 Sxema tekshiruvi $jsonSchema bilan qoida yozish, majburiy maydonlar va turlar, validationLevel va validationAction, mavjud to'plamga qoid... 16 daq.
- 12 Agregatsiya quvuri - asoslar Quvur g'oyasi, $match va $group, $sum va $avg, $sort va $limit, $project hamda bosqichlar tartibining ahamiyati. 12 daq.
- 13 $unwind, $lookup va $facet Massivni qatorlarga yoyish, bo'sh massiv tuzog'i, to'plamlarni birlashtirish, $lookup bilan shartli moslash va $facet bi... 12 daq.
- 14 Hisoblangan maydonlar va shartli ifodalar $addFields va $set, $cond va $switch, $ifNull, sana operatorlari, $bucket bilan oraliqlarga bo'lish hamda $merge bilan n... 15 daq.
- 15 Indekslar Indeks nima, bitta va ko'p maydonli indekslar, ESR qoidasi, yagona va qisman indekslar, TTL, matn indeksi hamda indeksni... 18 daq.
- 16 explain bilan so'rovni tahlil qilish explain rejimlari, reja daraxtini o'qish, g'olib va rad etilgan rejalar, qoplovchi so'rov, hint va reja keshi. 13 daq.
- 17 Tranzaksiyalar va replika to'plami Bitta hujjat atomarligi, ko'p hujjatli tranzaksiya, sessiya va commit, replika to'plami nima uchun kerak, o'qish va yozi... 12 daq.
- 18 O'zgarishlar oqimi va gorizontal kengayish watch bilan o'zgarishlarni kuzatish, hodisa turlari, resume token, fullDocument va bo'laklash (sharding) tushunchasi. 12 daq.
- 19 Xavfsizlik va zaxira nusxa Autentifikatsiya yoqish, foydalanuvchi va rollar, eng kam huquq qoidasi, tarmoq cheklovi, mongodump va mongorestore hamd... 14 daq.
- 20 Amaliy loyiha - onlayn do'kon tahlili Sxema dizaynidan boshlab tekshiruv, agregatsiya hisobotlari, indekslar, tranzaksiya va zaxira bilan tugaydigan to'liq am... 13 daq.