1-bo‘lim
Visual Basic bilan tanishuv
Visual Basic qayerdan kelgan, uni kim o'ylab topgan, "BASIC" nimaning qisqartmasi, VB.NET bugun nima va birinchi dastur qanday ishlaydi.
Ushbu bo‘lim mundarijasi
Visual Basic - o'qishga eng oson dasturlash tillaridan biri. Uning
ko'rsatmalari oddiy inglizcha so'zlardan iborat: If, Then, For Each,
End Sub. Kod deyarli gap kabi o'qiladi.
Bugun u VB.NET nomi bilan .NET platformasida ishlaydi - Windows
dasturlari, konsol vositalari va veb xizmatlari yoziladi.
Birinchi dastur #
Module Dastur
Sub Main()
Console.WriteLine("Salom, dunyo!")
End Sub
End Module
Salom, dunyo!
Har bir so'z o'z o'rnida turadi:
| Qism | Ma'nosi |
|---|---|
Module Dastur | Kod saqlanadigan idish. Nomi ixtiyoriy |
Sub Main() | Dastur shu yerdan boshlanadi |
Console.WriteLine | Ekranga bir qator yozadi |
End Sub / End Module | Ochilgan bloklarni yopadi |
Boshqa ko'plab tillarda blok } bilan yopiladi. Visual Basic esa uni
so'z bilan yopadi: End Sub, End If, End Module. Shuning uchun
katta faylda ham qaysi blok tugayotgani ko'rinib turadi.
Ism qayerdan kelgan #
BASIC - bu qisqartma:
Beginner's All-purpose Symbolic Instruction Code - ya'ni "boshlovchilar uchun universal ramziy ko'rsatmalar tili".
Nomidan ko'rinib turibdi: u o'rganayotganlar uchun yaratilgan. 1964-yilda Dartmut kollejida matematika professorlari Jon Kemeni va Tomas Kurts uni shu maqsadda yozgan: o'sha davrda kompyuter faqat muhandislar va matematiklarning asbobi edi, ular esa tarix yoki adabiyot talabasi ham dastur yoza olishini xohlashgan.
Visual qismi esa 27 yil keyin qo'shildi. 1991-yilda Microsoft BASIC ga oyna va tugmalarni sichqoncha bilan chizib chiqadigan muharrir qo'shdi. Kodni yozishdan oldin dastur ko'rinishini "chizib" olish mumkin bo'ldi - shuning uchun "Visual", ya'ni "ko'rinadigan".
Uni kim yaratgan #
Alan Cooper (1952-)
Visual Basic ning otasi. Amerikalik dasturchi. 1988-yilda u Tripod nomli tajriba dasturini yozdi: unda foydalanuvchi dastur oynasini sichqoncha bilan chizib chiqar edi.
U buni Bill Geytsga ko'rsatdi. Microsoft g'oyani sotib oldi, ichki nomi Ruby bo'ldi va uni BASIC tili bilan birlashtirdi. 1991-yilda mahsulot Visual Basic 1.0 nomi bilan chiqdi.
Keyinchalik Kuper dasturlashdan ko'ra foydalanuvchi tajribasi sohasiga o'tdi va bugun interfeys loyihalashning asoschilaridan biri hisoblanadi.
1975-yilda Bill Geyts va Pol Allen kompaniyani ochganda sotgan birinchi mahsuloti Altair BASIC bo'lgan - ya'ni Microsoft aslida BASIC sotuvchi kompaniya sifatida boshlangan.
Shuning uchun BASIC bu kompaniya uchun shunchaki tillardan biri emas: u kompaniyaning boshlanish nuqtasi.
Vaqt chizig'i #
VB6 va VB.NET - bu bitta til emas #
Internetda Visual Basic haqida qidirsangiz, ikki xil dunyoga duch kelasiz. Ularni ajrata bilish kerak.
| VB6 (eski) | VB.NET (hozirgi) | |
|---|---|---|
| Chiqqan yili | 1998 | 2002 |
| Ishlaydi | Faqat Windows | Windows, Linux, macOS |
| Qo'llab-quvvatlash | 2008-yilda tugagan | Davom etmoqda |
| Platforma | O'z muhiti | .NET |
| Bu darslikda | Yo'q | Ha |
Internetdagi ko'p Visual Basic misollari VB6 uchun yozilgan va ular bugungi VB.NET da ishlamaydi.
Tez ajratish belgilari - agar kodda quyidagilar bo'lsa, bu eski VB6:
Set obyekt = New Sinf-Setso'zi VB.NET da yo'qOn Error Goto- o'rnigaTry/CatchishlatiladiVariantturi - VB.NET da yo'qMsgBoxvaInputBoxga tayangan konsolsiz misollar
Til taqqoslashda #
Bir xil vazifa - uchta tilda. Farq faqat yozuvda:
' Visual Basic
If yosh >= 18 Then
Console.WriteLine("Voyaga yetgan")
End If
// C#
if (yosh >= 18)
{
Console.WriteLine("Voyaga yetgan");
}
# Python
if yosh >= 18:
print("Voyaga yetgan")
Visual Basic qavs va nuqtali vergul ishlatmaydi, blokni esa End If
bilan yopadi. Shuning uchun uni ovoz chiqarib o'qish oson: "agar yosh
18 dan katta yoki teng bo'lsa, unda...".
Nega bugun ham o'rganiladi #
- Millionlab qator kod hali ham ishlab turibdi - banklar, korxonalar va davlat tizimlarida. Ularni qo'llab-quvvatlash kerak.
- Office makroslari shu oiladagi
VBAtilida yoziladi. VB.NET ni bilsangiz, Excel makroslari tanish tuyuladi. - O'rganish uchun eng yumshoq til - sintaksis shovqini kam, shuning uchun diqqat mantiqqa qaratiladi.
.NETning butun kutubxonasi ochiq: C# uchun yozilgan har qanday kutubxonani VB.NET dan ham chaqirish mumkin.
2020-yilda Microsoft rasman e'lon qildi: Visual Basic .NET da
qo'llab-quvvatlanadi, lekin unga yangi til imkoniyatlari
qo'shilmaydi. C# har yili o'zgaradi, VB esa barqaror turadi.
Bu yomon xabar emas: o'rgangan narsangiz eskirmaydi. Lekin yangi katta loyihani noldan boshlayotgan bo'lsangiz, C# ni tanlagan ma'qul - u faolroq rivojlanmoqda.
Kod qanday ishga tushadi #
Bitta dasturda ikkita amal #
Module Dastur
Sub Main()
Dim ism As String = "Husanboy"
Dim yosh As Integer = 25
Console.WriteLine("Ism: " & ism)
Console.WriteLine($"Kelasi yili {yosh + 1} yoshga to'ladi.")
End Sub
End Module
Ism: Husanboy
Kelasi yili 26 yoshga to'ladi.
Bu yerda ikkita usul ko'rinadi:
&- ikkita satrni ulaydi.$"..."- satr ichiga to'g'ridan-to'g'ri{ifoda}yozish imkonini beradi. Bu interpolyatsiya deyiladi va keyingi bo'limlarda ko'p ishlatiladi.
Bu darslikdagi har bir output bloki haqiqatan ishga tushirilgan
dasturning chiqishi. Qo'lda yozilmagan.
Ya'ni nusxa ko'chirib ishga tushirsangiz, aynan shu natijani olasiz. Agar boshqacha chiqsa - bu bobdagi xato emas, sizning muhitingizda farq bor degani. Keyingi bo'limda muhitni to'g'ri sozlaymiz.
- BASIC qisqartmasining har bir harfi nimani anglatishini yozing.
- BASIC ni kim, qayerda va qaysi yilda yaratgan?
- "Visual" so'zi nima uchun qo'shilganini tushuntiring.
- Alan Cooper ning Tripod dasturi nima qilishini bir gapda ayting.
- VB6 va VB.NET orasidagi uchta farqni sanang.
- Kodda
On Error Gotoko'rsangiz, bu qaysi davrning kodi? - IL nima va nega kerakligini o'z so'zingiz bilan yozing.
&va$"..."orasidagi farqni misol bilan ko'rsating.- Microsoft'ning birinchi mahsuloti nima bo'lganini yozing.
- VB.NET ga yangi imkoniyatlar qo'shiladimi? Javobingizni asoslang.
Xulosa #
- BASIC - "boshlovchilar uchun universal ramziy ko'rsatmalar tili", 1964-yilda Kemeni va Kurts tomonidan yaratilgan.
- Visual qismi 1991-yilda qo'shilgan: dastur oynasini sichqoncha bilan chizish mumkin bo'ldi.
- Uning otasi - Alan Cooper, uning
TripodtajribasidanVisual Basic 1.0o'sib chiqqan. - VB6 (1998) va VB.NET (2002) - bu bitta til emas; biz ikkinchisini o'rganamiz.
- VB kodi IL ga aylanadi, shuning uchun bitta fayl har uch operatsion tizimda ishlaydi va C# kutubxonalari ochiq turadi.
- Til rivojlanishi to'xtagan, lekin qo'llab-quvvatlanadi - o'rgangan bilimingiz eskirmaydi.
- Blok
}bilan emas,End Sub,End Ifkabi so'zlar bilan yopiladi.
Keyingi bo'limda .NET SDK ni o'rnatib, birinchi loyihani yaratamiz.
O‘qish tarixini saqlamoqchimisiz?
Tizimga kirsangiz, tugatgan bo‘limlaringiz saqlanadi va qoldirgan joyingizdan davom etasiz.
Xatolik topdingizmi?
Imlo xatosi, ishlamaydigan kod yoki noto‘g‘ri ma‘lumotni ko‘rsangiz - bizga xabar bering. Har bir xabar administrator tomonidan ko‘rib chiqiladi.