O'zgaruvchilar va turlar

Kotlin da o'zgaruvchi ikki so'zdan biri bilan e'lon qilinadi: val yoki var. Farqi kichik ko'rinadi, lekin kod uslubini butunlay belgilaydi.

val va var #

fun main() {
    val ism = "Malika"
    var yosh = 22

    yosh = 23
    println("$ism - $yosh")
}

Malika - 23

• val - qiymat bir marta beriladi va keyin o'zgarmaydi.
• var - qiymatni qayta berish mumkin.

val ga qayta qiymat berishga urinsangiz, dastur kompilyatsiya qilinmaydi:

val ism = "Malika"
ism = "Nodira"    // error: val cannot be reassigned

Asosiy turlar #

fun main() {
    val butun: Int = 42
    val katta: Long = 9_000_000_000
    val kasr: Double = 3.14
    val kichikKasr: Float = 2.5f
    val rost: Boolean = true
    val harf: Char = 'A'
    val matn: String = "Namangan"

    println("$butun $katta $kasr $kichikKasr")
    println("$rost $harf $matn")
}

42 9000000000 3.14 2.5
true A Namangan

Diqqat: Char uchun bir tirnoq, String uchun qo'sh tirnoq. Ularni almashtirib yuborsangiz, kompilyator xato beradi.

Raqamlarni o'qishga qulay yozish #

fun main() {
    val aholi = 37_500_000
    val ikkilik = 0b1010
    val onoltilik = 0xFF

    println(aholi)
    println(ikkilik)
    println(onoltilik)
}

37500000
10
255

Pastki chiziq _ faqat ko'z uchun - kompilyator uni e'tiborsiz qoldiradi.

Turni o'zi aniqlaydi #

fun main() {
    val son = 42
    val kasr = 2.5
    val matn = "salom"
    val rost = true

    println(son::class.simpleName)
    println(kasr::class.simpleName)
    println(matn::class.simpleName)
    println(rost::class.simpleName)
}

Int
Double
String
Boolean

Turni yozish shart emas - kompilyator uni boshlang'ich qiymatdan topadi. Bu tur chiqarish (type inference) deb ataladi.

Kotlin turlarni yashirin almashtirmaydi #

Bu Java dan kelganlar uchun eng kutilmagan joy:

val son: Int = 42
val katta: Long = son    // error: type mismatch

Java da int dan long ga o'tish avtomatik. Kotlin da esa yo'q. Aniq aytish kerak:

fun main() {
    val son: Int = 42
    val katta: Long = son.toLong()
    val kasr: Double = son.toDouble()
    val matn: String = son.toString()

    println("$katta $kasr $matn")
    println(katta::class.simpleName)
}

42 42.0 42
Long

val katta: Long = 3_000_000_000
val kichik: Int = katta.toInt()

Butun sonlarni bo'lish #

fun main() {
    val a = 17
    val b = 5

    println(a / b)
    println(a % b)
    println(a.toDouble() / b)
    println(17.0 / 5)
}

3
2
3.4
3.4

Ikkala son ham Int bo'lsa, / butun natija beradi - kasr qismi tashlanadi. Kasr kerak bo'lsa, kamida bittasini Double qiling.

To'lib ketish #

fun main() {
    val eng = Int.MAX_VALUE
    println(eng)
    println(eng + 1)

    println(Int.MIN_VALUE)
    println(Long.MAX_VALUE)
}

2147483647
-2147483648
-2147483648
9223372036854775807

Kasr sonlarning aniqligi #

fun main() {
    println(0.1 + 0.2)
    println(0.1 + 0.2 == 0.3)

    val farq = Math.abs((0.1 + 0.2) - 0.3)
    println(farq < 0.000001)
}

0.30000000000000004
false
true

Double ikkilik kasrlar bilan ishlaydi va 0.1 ni aniq saqlay olmaydi. Shuning uchun kasr sonlarni == bilan solishtirmang - farqni chegara bilan tekshiring.

Pul uchun esa BigDecimal:

import java.math.BigDecimal

fun main() {
    val a = BigDecimal("0.1")
    val b = BigDecimal("0.2")

    println(a + b)
    println(a + b == BigDecimal("0.3"))
}

0.3
true

Diqqat: BigDecimal("0.1") - satrdan yaratildi. BigDecimal(0.1) deb sondan yaratsangiz, xatolik saqlanib qoladi.

O'zgarmaslar #

const val PI = 3.14159
const val SHAHAR = "Namangan"

fun main() {
    println(PI)
    println(SHAHAR)
}

3.14159
Namangan

const val - kompilyatsiya paytida ma'lum bo'lgan qiymat. U faqat funksiya tashqarisida e'lon qilinadi va faqat oddiy turlar hamda String bo'lishi mumkin.

Xavfsiz aylantirish #

Foydalanuvchi kiritgan matnni songa aylantirish kerak bo'lsa:

fun main() {
    val togri = "456".toIntOrNull()
    val notogri = "salom".toIntOrNull()

    println(togri)
    println(notogri)
    println(notogri ?: 0)

    println("12.5".toDoubleOrNull())
    println("12abc".toIntOrNull())
}

456
null
0
12.5
null

toIntOrNull() xato bermaydi - u shunchaki null qaytaradi. toInt() esa dasturni to'xtatadi.

Xulosa #

• val o'zgarmaydi, var o'zgaradi - doim val dan boshlang.
• Tur odatda yozilmaydi: kompilyator uni qiymatdan o'zi topadi.
• Kotlin turlarni yashirin almashtirmaydi - toLong(), toDouble() kabi metodlarni aniq yozish kerak.
• Ikkala son Int bo'lsa, / butun natija beradi.
• To'lib ketish xato bermaydi, qiymat aylanib ketadi.
• Double ni == bilan solishtirmang; pul uchun BigDecimal va uni satrdan yarating.
• const val - kompilyatsiya paytida ma'lum bo'lgan doimiy.
• Matnni songa aylantirishda toIntOrNull().

Keyingi bo'limda satrlar bilan ishlaymiz.