Xatoliklarni boshqarish

function boluvchi(a, b) {
    try {
        if (b === 0) {
            throw new Error("Nolga bo'lish mumkin emas");
        }
        return a / b;
    } catch (xato) {
        console.log("Xato ushlandi:", xato.message);
        return null;
    } finally {
        console.log("  (finally har doim ishlaydi)");
    }
}

console.log("Natija:", boluvchi(10, 2));
console.log("Natija:", boluvchi(10, 0));

const sinovlar = [
    () => { null.xossa; },
    () => { mavjudEmas(); },
    () => { JSON.parse("{buzuq}"); },
    () => { const x = 1; x = 2; },
    () => { new Array(-1); },
    () => { decodeURIComponent("%"); }
];

for (const sinov of sinovlar) {
    try {
        sinov();
    } catch (xato) {
        console.log(`${xato.name.padEnd(14)} ${xato.message.slice(0, 42)}`);
    }
}

function yoshTekshirish(yosh) {
    if (typeof yosh !== "number") {
        throw new TypeError("Yosh son bo'lishi kerak");
    }
    if (Number.isNaN(yosh)) {
        throw new RangeError("Yosh NaN bo'la olmaydi");
    }
    if (yosh < 0 || yosh > 150) {
        throw new RangeError("Yosh 0 dan 150 gacha bo'lishi kerak");
    }
    return `Yosh qabul qilindi: ${yosh}`;
}

const kirimlar = [25, "yigirma", -5, 200, NaN];

for (const kirim of kirimlar) {
    try {
        console.log(yoshTekshirish(kirim));
    } catch (xato) {
        console.log(`${xato.name}: ${xato.message}`);
    }
}

class ValidatsiyaXatosi extends Error {
    constructor(maydon, xabar) {
        super(xabar);
        this.name = "ValidatsiyaXatosi";
        this.maydon = maydon;
    }
}

class TarmoqXatosi extends Error {
    constructor(kod, xabar) {
        super(xabar);
        this.name = "TarmoqXatosi";
        this.kod = kod;
    }
}

function formaniTekshirish(malumot) {
    if (!malumot.email) {
        throw new ValidatsiyaXatosi("email", "Email kiritilmagan");
    }
    if (!malumot.email.includes("@")) {
        throw new ValidatsiyaXatosi("email", "Email formati noto'g'ri");
    }
    return true;
}

const sinovlar = [{}, { email: "salom" }, { email: "[email protected]" }];

for (const sinov of sinovlar) {
    try {
        formaniTekshirish(sinov);
        console.log("To'g'ri:", sinov.email);
    } catch (xato) {
        if (xato instanceof ValidatsiyaXatosi) {
            console.log(`[${xato.maydon}] ${xato.message}`);
        } else {
            throw xato;
        }
    }
}

const tarmoq = new TarmoqXatosi(404, "Topilmadi");
console.log("Error vorisimi?:", tarmoq instanceof Error);
console.log("Kod           :", tarmoq.code ?? tarmoq.kod);

// YOMON - xato yo'qoladi
function yomon(matn) {
    try {
        return JSON.parse(matn);
    } catch (xato) {
        return null;               // nima bo'lgani noma'lum
    }
}

// YAXSHI - sabab saqlanadi
function yaxshi(matn) {
    try {
        return { ok: true, malumot: JSON.parse(matn) };
    } catch (xato) {
        return { ok: false, sabab: xato.message };
    }
}

console.log("Yomon  :", yomon("{buzuq}"));

const natija = yaxshi("{buzuq}");
console.log("Yaxshi :", natija.ok, "-", natija.sabab.slice(0, 30));

const togri = yaxshi('{"ism":"Aziza"}');
console.log("To'g'ri:", togri.ok, "-", togri.malumot.ism);

function sinov() {
    try {
        return "try dan";
    } finally {
        console.log("  finally ishladi");
    }
}

console.log(sinov());

// finally ichida return - try ning natijasini BOSIB O'TADI
function xavfli() {
    try {
        return "try dan";
    } finally {
        return "finally dan";      // try ning qiymatini yo'q qiladi
    }
}

console.log(xavfli());

function beqarorAmal(urinish) {
    if (urinish < 3) {
        throw new Error(`${urinish}-urinish muvaffaqiyatsiz`);
    }
    return "muvaffaqiyat";
}

function qaytaUrinish(amal, maksUrinish = 5) {
    const xatolar = [];

    for (let i = 1; i <= maksUrinish; i++) {
        try {
            const natija = amal(i);
            console.log(`${i}-urinishda o'tdi`);
            return natija;
        } catch (xato) {
            xatolar.push(xato.message);
            console.log(`  ${xato.message}`);
        }
    }

    throw new Error(`${maksUrinish} urinish behuda: ${xatolar.length} xato`);
}

console.log("Natija:", qaytaUrinish(beqarorAmal));

try {
    qaytaUrinish(() => { throw new Error("doimiy xato"); }, 2);
} catch (xato) {
    console.log("Yakuniy:", xato.message);
}

function malumotOqish(matn) {
    try {
        return JSON.parse(matn);
    } catch (xato) {
        throw new Error("Sozlama faylini o'qib bo'lmadi", { cause: xato });
    }
}

try {
    malumotOqish("{buzuq}");
} catch (xato) {
    console.log("Xabar :", xato.message);
    console.log("Sabab :", xato.cause.name);
    console.log("Batafsil:", xato.cause.message.slice(0, 30));
}