Algoritm nima?

Dasturlashni bilish - bu sintaksisni yodlash emas. Har qanday tilda kod yozish mumkin, lekin to'g'ri yechim topish butunlay boshqa mahorat. Aynan shu mahorat algoritmik fikrlash deb ataladi.

Algoritm - bu nima? #

Algoritm - qo'yilgan masalani yechish uchun bajariladigan aniq, chekli va tartiblangan qadamlar ketma-ketligi.

Siz har kuni algoritmlardan foydalanasiz, buni sezmasangiz ham:

Uchinchi misol - bu saralash, ikkinchisi esa ikkilik qidiruv. Ikkalasini ham keyingi bo'limlarda batafsil ko'ramiz.

Algoritmning majburiy xossalari #

Har qanday qadamlar ketma-ketligi algoritm bo'la olmaydi. Beshta shart bajarilishi kerak:

Algoritmni yozishning uch usuli #

1. Oddiy so'zlar bilan #

Ro'yxatdagi eng katta sonni topish uchun: birinchi sonni eng katta deb qabul qilamiz. So'ng qolgan har bir sonni u bilan solishtiramiz. Agar kattarog'i uchrasa, eng kattani yangilaymiz. Ro'yxat tugagach, javob tayyor.

2. Psevdokod #

Psevdokod - hech qanday tilga bog'liq bo'lmagan, lekin kodga o'xshash yozuv:

ENG_KATTANI_TOP(royxat):
    agar royxat bo'sh bo'lsa:
        qaytar "xato"

    eng_katta <- royxat[0]

    har bir element uchun royxat ichida:
        agar element > eng_katta:
            eng_katta <- element

    qaytar eng_katta

3. Blok-sxema #

Blok-sxema belgilari #

Nihoyat - kod #

def eng_kattani_top(royxat):
    """Ro'yxatdagi eng katta sonni qaytaradi."""
    if not royxat:
        raise ValueError("Ro'yxat bo'sh bo'lmasligi kerak")

    eng_katta = royxat[0]

    for element in royxat[1:]:
        if element > eng_katta:
            eng_katta = element

    return eng_katta


baholar = [85, 92, 78, 95, 88]
print(f"Eng yuqori baho: {eng_kattani_top(baholar)}")

Eng yuqori baho: 95

Bitta masala - bir nechta algoritm #

Bu eng muhim tushunchalardan biri. Bir xil natijaga turli yo'llar bilan erishish mumkin va ular bir xil samarali emas.

1 dan n gacha bo'lgan sonlar yig'indisini topamiz:

# 1-usul: sikl bilan
def yigindi_sikl(n):
    natija = 0
    for son in range(1, n + 1):
        natija += son
    return natija


# 2-usul: Gauss formulasi bilan
def yigindi_formula(n):
    return n * (n + 1) // 2


print(yigindi_sikl(100))
print(yigindi_formula(100))

5050
5050

Natija bir xil, lekin farq juda katta:

Algoritm turlari #

Ularning har birini alohida bo'limlarda ko'rib chiqamiz.

Xulosa #

• Algoritm - masalani yechishning aniq, chekli va tartiblangan qadamlar ketma-ketligi.
• Algoritm aniq, chekli, natija beradigan va bajarilishi mumkin bo'lishi shart.
• Uni psevdokod yoki blok-sxema orqali tilga bog'liq bo'lmagan holda yozish mumkin.
• Bitta masalaning bir nechta yechimi bo'ladi va ular turli tezlikda ishlaydi.
• "Algoritm" atamasi al-Xorazmiy nomidan kelib chiqqan.

Keyingi bo'limda algoritmlarni bir-biri bilan qanday solishtirishni - Big-O notatsiyasini o'rganamiz.